Btw-tarief aanrekenen als zelfstandige: is het nu 0, 6, 12 of 21%?

Quizvraag: wat is het verschil tussen een geneesmiddel, margarine en een zakje chips? Antwoord: voor elk product geldt een ander btw-tarief. Als startende ondernemer is het niet altijd duidelijk welk tarief voor jouw prestaties geldt. En misschien moet je zelfs helemaal geen btw aanrekenen. Zeker als je prijzen inclusief btw zijn vastgesteld, is het belangrijk niet te veel btw af te dragen.

In België, en in andere Europese landen, betalen consumenten de zogenoemde ‘belasting over de toegevoegde waarde’ op producten en diensten. 21% geldt in België als standaardtarief. Door voor basisgoederen en -diensten verlaagde tarieven van 0, 6 of 12% te hanteren, blijven noodzakelijke producten voor iedereen betaalbaar.

21% op de meeste producten

Op enkele producten en productgroepen na, die expliciet worden opgesomd in de wetgeving, geldt voor alle goederen het tarief van 21%. Dit reken je expliciet aan op de factuur. Hou goed bij hoeveel btw je ontvangt, maar ook hoeveel je zelf betaalt  op je aankopen. Dit is belangrijk voor een correcte boekhouding.

12%: vijf uitzonderingen en maaltijden

Slechts enkele producten vallen in deze categorie: steenkool, banden voor landbouwmachines en tractoren, fytofarmaceutische producten, levering, nieuwbouw en renovatie van sociale woningen en margarine.

Wellicht belangrijker: dit tarief geldt ook voor alle maaltijden die ter plaatse geconsumeerd worden. Dranken vallen hier niet onder, maar voor elke restaurant- of cateringdienst moet 12% aangerekend worden op de prijs van het eten (voor dranken geldt 21%).

6% voor basisgoederen

Een lange lijst goederen en diensten die als noodzakelijk worden beschouwd, vallen onder het 6% btw-tarief. In de voedingssector geldt dit voor de basis ingrediënten: vlees en vis, zuivel, groenten en fruit, vetten en olie … Ook voor tijdschriften, geneesmiddelen, vervoer, hotels, cultuur, bloemen of fietsherstellingen reken je 6%.

Vrijstelling voor sommige beroepen

Sommige ondernemers kunnen zonder btw-nummer aan de slag. Het gaat om noodzakelijke diensten in een samenleving: dokterspraktijken, familiehulp, ziektevervoer, crèches, jeugdhuizen, bibliotheken, musea …Voor deze diensten geldt een btw-vrijstelling.

Er bestaan ook enkele vrije beroepen waarvoor geen btw-vrijstelling is voorzien. Als boekhouder, accountant, advocaat, architect, belastingconsulent, gerechtsdeurwaarder, gerechtstolk, landmeter, notaris of veearts, moet je normaal gezien wel btw aanrekenen.

Vrijstelling voor kleine ondernemingen

Om (startende) ondernemers te motiveren, bestaat een gunstmaatregel. Blijft je jaaromzet onder de 25.000 euro, dan kan je vrijgesteld worden van btw. Je moet hier wel expliciet voor opteren bij je btw-controlekantoor. In deze blog over de ‘kleine ondernemingsregeling’ vind je alle voor- en nadelen van de btw-vrijstelling.


Blijft je jaaromzet onder de 25.000 euro, dan kan je vrijgesteld worden van btw.


Wat als ik verschillende tarieven moet aanrekenen?

Verkoop én herstel je schoenen? Of zijn in je bloemenwinkel ook andere cadeautjes te krijgen? Dan zal je je prijs moeten opsplitsen en verschillende tarieven aanrekenen. Wil je geen opsplitsing doen, dan moet je het hoogste btw-tarief toepassen op de totale prijs.


Wanneer je een factuur zou opmaken, vergeet zeker niet ook het totaal aan btw te vermelden. Dit is een voorwaarde om van een correcte factuur te spreken.


Het wordt iets ingewikkelder als je voor slechts een deel van je diensten vrijgesteld bent, zoals een auteur die ook vertalingen uitvoert. In dat geval ben je gemengd btw-plichtig, wat van je boekhouding een ware uitdaging maakt. Gelukkig kan je hiervoor steeds rekenen op je boekhouder of accountant.

Wanneer je zaken doet met het buitenland kan het zijn dat er geen Belgische btw, maar buitenlandse btw betaald moet worden. De zogenaamde plaatsbepalingsregels moeten eerst bekeken worden. Neem dit zeker op met je boekhouder of accountant.

Bron: https://www.sbb.be/nl/btw

SBB is een Vlaams accountants- en advieskantoor met 30 vestigingen (zie hier voor een overzicht) en meer dan 20.000 cliënten uit alle sectoren. U kan bij SBB terecht voor vragen in verband met accountancy, fiscaliteit, milieu- en omgevingsadvies, zakelijk-juridisch advies, strategisch advies, successieplanning en startersadvies.

Bekijk alle berichten van SBB

Geef een antwoord

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *